--------------Stormmaand Februari --------------

Het heeft deze maand flink gestormd en niet alleen aan de kust. De mailwisseling was zo heftig dat ik kramp in mijn vingers kreeg en waarschijnlijk niet alle berichten heb beantwoord. Ir.Gertjan Nederbragt van provincie Noord-Holland probeerde zijn gelijk te halen omdat ik hem verweet dat hij niet gereageerd had op mijn verzoek om een inbreng te hebben in de Nationale Visie Kust. Inspraakmogelijkheid was ons wel beloofd door de deltacommissaris. Graag had ik d.m.v. een publieke discussie met hem, Rob van Den Haak en Joost Stronkhorst van Deltares de manieren van kust verdedigen als inbreng doorgenomen. Het ENW secretariaat gaf uitleg dat er in het Technisch Rapport Duinafslag niets wordt uitgelegd over de bestrijding van oorzaken. Daar zijn weer andere rapporten voor. Van dr. Nelly van Brederode hoorde ik dat NIOZ biologen merken dat een deel van de nieuwe mosselbanken op het wad verdwijnen doordat mosselen massaal doodgaan. Mogelijk komt dit door de sterke aanvoer van suppletiezand. De vaste commissie voor Infrastructuur en Milieu verzocht mij om de berichtgeving over de eindresultaten van mijn gedachtenwisselingen periodiek en met concrete verzoeken aan de vaste Kamercommissie voor te leggen. Via Arnoud van der Meulen kreeg ik het rapport “Mogelijkheden voor dynamisch kustbeheer”toegestuurd. Rob van den Haak (84)gaf uitleg hoe selectief de zuigkoppen van hoppers over de bodem kunnen gaan om zo min mogelijk leven te vernietigen. Met ir. H.J. Verhagen TU Delft heb ik een meningsverschil over de uitstoot van CO² bij de manieren van kustverdediging. Er wordt gerefereerd naar een onderzoek van Arcadis, speciaal voor de Hondsbossche en Pettemer Zeewering. Daar blijkt zandsuppletie zelfs het meest CO2 vriendelijke alternatief. Arcadis heeft ook de Integrale Beoordeling zwakke schakels bewerkstelligd en als te duur negatief geadviseerd. (uiteraard wordt dit beide door mij in twijfel getrokken.) Oud burgemeester Wesselink (87 jaar) knokt voor een betere bestuurlijke insteek rond onze kustveiligheid. De zwaarste hap was wel de brief die in opdracht van Natuurmonumenten aan waterschap, waterstaat en provincie gestuurd gaat worden. De inhoud gaat over de kansen die Kustversterking Zwakke Schakels Noord-Holland Noord biedt voor de natuur. Vanuit Kennemerwind werd mij, naast mijn molenaarstaak, gevraagd om adressen te zoeken van omwonenden die neutraal of wel positief tegenover windmolenpark Burgervlotbrug staan. Dit voor een scriptie van Melanie Huurneman van de Radboud Universiteit. Heel goed voelde ik mij na afloop van het plaatsen van het tweede set zonnepanelen op het dak van mijn zoon. Het is een rijkdom als je dit allemaal op je oude dag nog kan doen.

2012 ? -------------------------Terugblik 2011

Ik had verwacht dat de politiek in 2011 eindelijk de beslissing zou nemen om ook de laatste zwakke schakels van Noord-Holland in te vullen. Maar (HHNK) Hoogheemraadschap Hollands Noorder Kwartier heeft, voor de resterende € 250 miljoen uit de zwakke schakelpot, nog geen deal met het bedrijfsleven kunnen maken. Er wordt zelfs nog gewacht op een advies van de NGO's(non-gouvernementele organisatie, natuurorganisaties die dus onafhankelijk zijn van de overheid). Zelfs deltacommissaris Wim Kuijken kon hier niet op wachten en is alvast met simpeler waterproblemen gestart. In het Medewerkersportal van TUDelft was te lezen dat prof. Marcel Stive € 2,9 miljoen heeft binnen gesleept om onderzoek te doen naar zeestromingen. Het is de bedoeling dat hij de komende 5 jaar betere voorspellingen gaat doen van kustveranderingen. Zijn stalgenoot Matthieu de Schipper gebruikt bij zijn kustmetingen de Jetski. In geheel Europa is hij met zijn team werkzaam behalve in de kop van Noord-Holland. Terwijl TAQA, een gashandelmaatschappij met Poetin als hoofd aandeelhouder, ongestoord, nabij de zwakker wordende afgekeurde Zeewering, naar gas mag boren probeert oud burgemester Wesselink en ondergetekende helderheid te krijgen in het veiligheidsvehaal. Spannend is het ook voor de realisatie van wind op land projecten. Gedeputeerde Jaap Bond heeft wat plannen in concept en naar ik hoop ook voor de combinatie van windenergie op land gecombineerd met de kustverdediging. Een gestuurde kustverdediging geeft meer kansen voor natuur, milieu, recreatie, zoetwateropvang en het opwekken van schone energie. Regeren is vooruit zien.

Novemberdrukte

November 2011 was een drukke maand. Ik heb het Tweede Nationale Deltacongres bezocht in de Rai. Mark Rutte, Joop Atsma en Koos van Oord schitterden er naast Wim Kuijken als deltacommissaris. Daar ontmoette ik o.a. Rob van den Haak van de haaksezeedijk, Anton van Riel van het Natuur Instituut en Vincent Albers van ontwikkelingsbedrijf voor zeejachthavens. In Haarlem was ik bij een Bestuurlijk Congres van CO²-Servicepunt Hoord-Holland waar ik de CO² uitstoot van overmatig zand suppleren onder de aandacht probeerde te brengen. Als bestuurslid van de coöperatieve windmolenvereniging Kennemerwind was er de maandelijkse vergadering, bezocht ik in Dronte een symposium van de Windunie en waren we in het provinciehuis van Haarlem. Hier gaf ik mijn mening over de kustverdediging gecombineerd met super windmolens en informeerde onze voorzitter van Kennemerwind naar het uitblijven van een reactie van de Crisis- en herstelwet. In Bergen had ik met een medebestuurder overleg met een energieclub in oprichting. Als lid van muziekvereniging Zijpe zijn we langs de basisscholen van vijf woonkernen gegaan om muziekonderricht te promoten. Met onze drumband hebben we Sint Nicolaas in Warmenhuizen, Callantsoog en Petten aan Zee begeleid op zijn intocht.

Grens tussen zout en zoet.

Komt onze zoetwaterhuishouding in gevaar bij stijgende zeespiegel en een dalende bodem en kunnen we de verzilting tegen gaan, zijn belangrijke vragen voor de toekomst. Natuurmonumenten heeft schijnbaar een andere visie. Ze helpen de bodemdaling door 10 of 20 centimeter grond af te graven en hopen zo dat zout het van zoet wint zodat er zilte planten gaan groeien. Vogelbescherming Nederland is er trots op dat de dwerggans in de Nederlandse polders achter de HBPZ overwintert. Deze beschermde noorderling eet als hoofdvoedsel gras. Natuurmonumenten heeft besloten dat de graslaag verwijderd moet worden zodat er een andere plantengroei ontstaat. Natuurmonumenten heeft aan de historische vereniging van Zijpe toegezegd dat het zeer oude en kostbare slotenpatroon in takt zal blijven. Jammer is het dat de slootjes niet meer opvallen tussen de vele waterpartijen in het nieuwe landschap. De grensstrijd tussen zout en zoet, oud en nieuw, dweggans of niet wordt voor een groot deel bekostigd uit de staatskas. Misschien dat een fusie van deze belangenverenigingen b.v. met PWN, naast een besparing, een eendrachtig beleid kan opleveren

Ontmoeting met gedeputeerde Jaap Bond.

20 augustus 2011 was er op de Zeewering van Den Helder de finale van een drie daagse wedstrijd tussen wind aangedreven voertuigen. Gedeputeerde Jaap Bond was op dit noordelijkste puntje van Noord-Holland aanwezig om, nadat er een Persmoment gehouden was, het startschot te lossen. Dit persmoment is door mij benut om aan de heer Bond mijn vragen en problemen voor te leggen. Mijn grootste verwijt, in de richting van onze bestuurders, is de politieke beslissing om de kust enkel met los zand te willen verstevigen. Ervaring o.a. voor de kust van Petten heeft ons geleerd dat zand weg spoelt. Het steeds weer opnieuw aanvullen van weggespoeld zand geeft co² vervuiling, verminderd de biodiversiteit en het is op de lange duur een bijzonder kostbare zaak. Ook krijgen de duinen geen kans om te profiteren van dit zand zodat de zeespiegelstijging minder problematisch is. Voorafgaande aan deze beslissing vanuit Den Haag is er langs de kust een aantal jaar met diverse geledingen over dit probleem overleg gepleegd en iedereen mocht zijn inbreng leveren. Middels een Integrale Beoordeling door Witteveen + Bos werden er spelregels (bouwstenen) bedacht om deze inspraak te stroomlijnen. De harde of gestuurde kustverdediging werd hierbij, als te duur en uitzichtbelemmerend, uit de inspraak gehaald. Nu de honderden miljoenen euro’s voor de invulling van de zwakke schakels verdeeld zijn gaat men praten over de verre toekomst. Tot mijn verbazing is er van Deltares een adviserende studie verschenen die de kust op twee manieren wil uitbreiden. Gestuurd of enkel met los zand. Wat in de berekeningen van deze studie helaas ontbreekt is de co² uitstoot, en de schade aan de biodiversiteit. Ook de voordelen van een gestuurde kust boven die van een mooi zandstrand zijn er niet in te lezen. Een kust met sturingselementen, in de vorm van havenhoofden, golfbrekers, strekdammen of zandhaken, wordt hierdoor langer. Met een langere kust komen er meer mogelijkheden voor de recreatie, de natuur, zoetwater opvang, het oplossen van infrastructurele wensen en als klap op de vuurpeil het opwekken van schone energie. Zo kan er in Noord-Holland op koppen van sturingselementen aan de kust meer dan 100 MW aan schone energie worden gerealiseerd. Als de nu nog resterende miljoenen van de zwakke schakels alsnog aangewend zouden worden om een gestuurde kustverdediging of uitbreiding te realiseren komen we al een heel eind. En omdat er bij een gestuurde kustverdediging minder zand nodig is voor het onderhoud kan een groot deel van de vele miljoenen, die aan zandsuppleties worden uitgegeven, op een andere manier ingezet worden. Waarom Deltares, waar de heer Veerman bestuursvoorzitter is, nu pas met deze adviserende studie komt is voor mij een raadsel. Veerman is, als voorzitter van zijn eigen commissie, ook voorstander van het aanbrengen van heel veel zand voor de kust. Veerman zegt ook vanuit deze commissie, dat de veiligheid van alle dijken in Noord-Holland verbeterd moet worden. Ik zet een vraagteken bij de belangenverstrengeling van de heer Veerman. Op dit punt wist de gedeputeerde Jaap Bond enkel te melden dat alles volgens de regels aanbesteed gaat worden. Dat zal zo zijn maar hoe zit het dan met het aanpassen van de spelregels in de Integrale Beoordeling door Witteveen+Bos? Was dit ook op verzoek van de heer Veerman? Is deze besluitvorming niet genomen onder valse voorlichting? Alle opmerkingen t.a.v. de commissie Veerman zijn door gedeputeerde Jaap Bond van Noord-Holland als kennisgeving aangenomen. De overige discussiepunten, die we bespraken en waar wij het soms wel en/of soms niet met elkaar eens waren, b.v: de windmolens in de polders, de gashandel rond de HBPZ, het dichtslibben van het Molengat door overmatig zand suppleren, inspraak in de toekomstige kustplannen en het realiseren van de zandmotor van Delfland worden door de heer Bond gezien als een onderwerpenlijst die langs is gekomen.

Poldernatuur krijgt last van zandige oplossing.

Provincie en Waterschap zijn het er over eens dat een zandige kust op korte termijn de goedkoopste oplossing is. De keuze om de kust te versterken met 20 miljoen kuub zand of meer heeft ook negatieve kanten.We weten allemaal dat zand stuift. Dit kan positief zijn maar zeker ook negatief uitvallen. In het kader van duinbeheer wil men zo veel mogelijk stuivende en liefst wandelende duinen. Het zand kan op deze manier de kust versterken en de duinen laten groeien zodat de zeespiegelstijging kan worden bijgehouden. De aanvoer van zand uit zee hoeft ook geen probleem te zijn. Rijkswaterstaat heeft altijd geroepen dat de zee het zand gratis naar het land brengt. Daar hebben ze ook gelijk in maar het is een kunst om het daar een tijdje te houden zodat het tot rust kan komen.Vandaaruit kan het aangespoelde zand verstuiven zodat er nieuwe of hernieuwde duinen ontstaan. Dit noemt men ook terecht " werken met de natuur ". Maar nu wil men ook voor en op de Hondsbossche en Pettemer Zeewering zand aanbrengen zodat ook daar de veiligheid verbeterd. De natuur echter wordt er op deze plek op voorhand niet beter van. Als alle strekdammen onder het zand gewerkt worden verdwijnt het voedselzoekgebied voor vogels die de polders als rustgebied gebruiken. De vele vogelaars die dagelijks met hun kijkers de Putten af turen zullen veel minder vogels te zien krijgen omdat deze gevederde natuurschepsels op zoek gaan naar andere voedselgebieden. De geplande uitkijktorens en fietsroute door de mooie polders, bedoeld om het gebied nog aantrekkelijker te maken, verliezen sterk aan waarde omdat er veel minder vogels achter de Zeewering te zien zullen zijn. Een ander natuurlijk minpuntje is dat de grasmat aan de landkant van de dijk door het overstuivende zand verschraald. Het gras krijgt het moeilijk om goed te wortelen hetgeen nodig is om de zeedijk sterk te houden zodat bij een eventuele superstorm de dijk overslagbestendig blijft. Dat het zand ook een natuurlijke doodsteek is voor alles wat onderwater nabij de strekdammen verblijft mag duidelijk zijn. Waarschijnlijk heeft zelfs de zeehond, die ook dagelijks zijn portie vis opzoekt op en tussen de strekdammen, last van deze goedkope zandige veiligheidsactie. We kijken dan ook met enige spanning uit naar de MER, waarin afspraken met de kustvisserij, de natuur en vogelvereningingen, die de compensatie voor al deze minpuntjes voor de natuur moet verduidelijken. Goedkope veiligheid is mooi voor de belastingpot maar slecht voor de voedselketen en de natuur in de polders die er ook moet blijven voor ons nageslacht.

Mening over de Zandmotor van Delfland.

In een mailwisseling over het gebruik van foto's betreffende de Zandmotor werd mij gevraagd of ik sceptisch was over dit project net achter de Noorderdam. Dat ben ik zeker!

Waarom ik sceptisch ben over de Zandmotor van Delfland?

De realisatie van de zandmotor bij Delfland gaat 70 miljoen euro kosten. Er komt 58 miljoen euro van het rijk en 12 miljoen euro van de provincie Zuid-Holland. Dit scheelt alweer 12 miljoen euro zult u zeggen! Echter de provinciale gelden komen ook van het rijk dus betaalt het rijk, of te wel wij als belastingbetalers, de volle mep van 70 miljoen euro. Moet ik daar nu sceptisch over doen? Zeker, want het kan, in mijn visie, voor heel veel minder! Uiteindelijk denkt men bij Delfland, zeker weten doet men dit nog steeds niet, 35 hectare droog strand over te houden. Dat zijn wel 70 voetbalvelden die geacht worden naar de kust te wandelen om onze veiligheid te versterken. Vooropgesteld geloof ik niet in dit plan. Leg deze 70 voetbalvelden nu eens symbolisch in de hoek van de Zuid pier van IJmuiden. Het daar aanwezige gratis aangespoelde Kennemerstrand is nu nog 500 voetbalvelden groot. Dagelijks komt er weer een stukje kust bij en de aanleg heeft dus helemaal niets gekost. Mag ik dan sceptisch zijn? Een tweede voorbeeld. Het aangegroeide zandstrand van Eijerland op Texel is 750 meter breed die twee kilometer noordelijk en zuidelijk schuin aflopen. Grof berekend zijn dit 300 voetbalvelden maar deze hebben wel wat gekost. De aanlegkosten echter aangevuld met alle onderzoeksrapporten zijn binnen 10 jaar terug verdiend omdat Rijkswaterstaat in dit kustvak minder zand hoeft te suppleren. Rijkswaterstaat houdt daar per jaar bijna twee miljoen euro over. De 500 gratis voetbalvelden van Kennemerstrand en de 300 zich zelf terug verdiende voetbalvelden van Eijerland staan niet in verhouding tot de aanlegkosten van de zandmotor. Ik ben van mening dat een gestuurde kustverdediging of uitbreiding veel goedkoper en beter voor natuur en milieu is. Het bied meer mogelijkheden voor de recreatie, zoetwateropvang en het oplossen van infrastructurele vraagstukken.